مصطفى النوراني الاردبيلي

199

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

شوكة ابراهيم مشخصات : اين گياه از بوته‌هاى خاردار تشكيل شده است . به فارسى حرشف مريمى و در كتب طب سنتى و به عربى سلبين ، شوكة ابراهيم و عليص آمده است . گياهى است به‌صورت خاردار ، دو ساله به بلندى 70 - 50 سانتىمتر ، داراى برگهاى پهن ، بيضى ، بسيار نامنظم ، سبز شفاف با لكه‌هاى سفيد ، دندانه‌دار با دندانه‌هاى نامنظم كه انتهاى آن خار زرد رنگى است . گلهاى آن درشت به رنگ ارغوانى و ريشه آن كمى ضخيم است . ميوه آن سياه و داراى نقطه‌هايى به رنگ رزد مىباشد . تركيبات شيميايى : در اين گياه ماده‌اى به نام تيرامين وجود دارد . خواص - كاربرد : در بندآورى خونريزى بسيار مؤثر است و عصاره دانه و گياه آن موجب افزايش فشار خون مىشود . ريشه و برگ گياه تلخ ، اشتهاآور ، مقوى ، تب‌بر و معرق است . از عصاره الكلى آن در بيماريهاى كبد ، طحال ، زردى ، يبوست مزمن ، رفع سنگهاى صفراوى ، سردردهاى يك طرفه ، دريا گرفتگى ، خستگىهاى ناشى از كار زياد و سل ريوى در مراحل پيشرفته استفاده مىشود . « 1 » شون مشخصات : به فارسى خمان صغير و آقطى و در شمال ايران مىرويد . با نامهاى محلى پلم ، پلخون و شون شناخته مىشود و در كتب طب سنتى نيز خمان صغير و آقطى آمده است .

--> ( 1 ) - همان ، ص 293 .